Terug naar overzicht

Sanquin als melkfabriek?

Voorraadbeheer bloed vergelijkbaar met melkproductie

Van melk kan je vele producten maken; boter, kaas, slagroom. Noem maar op. Er is altijd vraag naar melk, maar je weet nooit precies hoeveel melk en andere melkproducten mensen uiteindelijk kopen in de supermarkt. De melkfabrikant wil voldoende producten produceren om lege schappen in de supermarkt te voorkomen. Maar, je wilt ook weer niet te veel hebben, want dan raken de producten ‘over de datum’. Bij bloed en de ‘bloedproducten’ die hiervan gemaakt worden (rode cellen, bloedplaatjes en bloedplasma), werkt het eigenlijk precies zo.

Bij Sanquin werken we continu aan het optimaliseren van ons voorraadbeheer. We passen donor-oproepen aan om altijd bloed te kunnen leveren aan ziekenhuizen, en tegelijkertijd zo min mogelijk voorraad te hebben. Wiskundige modellen helpen ons om de verschillende ketens binnen het voorraadbeheer en het gehele logistieke proces op elkaar af te stemmen. Wanneer je dit proces goed bekijkt, kan je dit vergelijken met de keten van melkproductie.

Houdbaarheidsdatum van bloed

Van het bloed van de donors worden verschillende bloedproducten gemaakt. Ook deze producten hebben een bepaalde houdbaarheidsdatum. Daarom houden we voor de bloedproducten maar een beperkte voorraad aan. Zo hebben we van rode bloedcellen bijvoorbeeld een voorraad van acht dagen en van bloedplaatjes een voorraad van zeven dagen.

Om ervoor te zorgen dat we niet te veel of juist te weinig voorraad aanhouden, komen die wiskundige modellen weer om de hoek kijken. Deze modellen zijn ontwikkeld in samenwerking met de Universiteit van Amsterdam en worden ingezet om de voorraad bloedplaatjes en rode bloedcellen zo laag mogelijk te houden, zonder dat de levering in gevaar komt. Door de opkomst van donors per groep te bekijken is het gedrag wiskundig te voorspellen. Omdat we door deze wiskundige sommen beter kunnen inschatten wanneer mensen komen doneren nadat we hen een oproepkaart hebben gestuurd, kunnen we het aantal beschikbare keuringskamers, bedden en medewerkers hierop aanpassen. Op deze manier kunnen we naast het beter beheren van de voorraad, het proces bij donatie efficiënter maken én de wachttijden minder lang maken. De modellen dwingen ons er toe om niet te veel adhoc bij te stellen. Wanneer de voorraad de ene dag wat krap wordt, is de kans groot dat dit de andere dag weer bij trekt.

Er komt dus nogal wat bij kijken, zo’n keten met verse producten managen. Gelukkig helpt de wiskunde ons een handje!

Wim de Kort, directeur Unit Donorzaken

Terug naar overzicht