Hemoglobine

De hemoglobinewaarde (Hb-waarde) vertelt hoeveel hemoglobine er in je bloed zit. Dat is een eiwit dat zuurstof naar je organen vervoert. Een te lage hemoglobinewaarde betekent dat je bloedarmoede hebt. Je bloed kan dan te weinig zuurstof vervoeren. 

De aanmaak van rode bloedcellen vindt plaats in het beenmerg, dat zich bevindt in je botten. Dit gebeurt vooral in je borstbeen, ribben, bekken en wervelkolom.. Tijdens de ontwikkeling van een rode bloedcel in het beenmerg produceert deze hemoglobine. Een rode bloedcel is er voor ongeveer een derde mee gevuld. 

Rode bloedcellen leven 100-120 dagen. Verouderde rode bloedcellen worden vooral in de milt en voor een deel in de lever afgebroken. Daarbij wordt ook het hemoglobine afgebroken. Het ijzer uit hemoglobine wordt grotendeels hergebruikt voor de aanmaak van nieuwe rode bloedcellen.

Er zijn verschillende soorten hemoglobine. Volwassen mensen hebben voornamelijk hemoglobine A (HbA), dat bestaat uit twee alfaketens en twee betaketens. Elke keten bevat een heemgroep met een ijzeratoom. Zuurstof bindt aan het ijzer in deze heemgroepen, waardoor het van de longen naar de rest van het lichaam kan worden vervoerd. Naast HbA komen ook andere vormen van hemoglobine voor, zoals HbA2, een vorm van hemoglobine die verhoogd voorkomt bij de bloedziekte Beta-thalassemie, en foetaal hemoglobine (HbF), dat vooral vóór de geboorte aanwezig is.

Hemoglobine wordt gevormd tijdens de ontwikkeling van rode bloedcellen. De ontwikkeling van een rode bloedcel duurt ongeveer 6 dagen. Per seconde maakt je lichaam 2-3 miljoen nieuwe rode bloedcellen aan, die hemoglobine bevatten.

Ferritine is een eiwit dat ijzer opslaat in je lichaam. De hoeveelheid ferritine in je bloed zegt iets over de hoeveelheid ijzer in je lichaam. Als je ferritinewaarde te laag is, heb je te weinig ijzer in je lichaam. Het kan dan moeilijker voor je lichaam zijn om hemoglobine aan te maken. Daarom stellen we je donatie uit bij een te lage ferritinewaarde. Lees meer over ferritine. 
 

Als bij jou de diagnose hemochromatose is gesteld, dan zijn er mogelijkheden om bloed af te staan bij Sanquin.

Is de ziekte nog niet in een stabiele fase of heb je hemochromatose als gevolg van een andere ziekte (secundaire hemochromatose)? Dan kan je behandelend arts bij ons een aanvraag voor aderlatingen doen. Het afgenomen bloed wordt dan niet gebruikt voor behandeling van patiënten.

Heb je de erfelijke vorm van de ziekte (primaire hemochromatose) en is de ziekte in de stabiele fase, dan kan je gedoneerde bloed wel worden gegeven. Je behandelend arts moet dan een aanvraag indienen met een recente bepaling van de ferritinewaarde in het bloed. Na aanmelding volgt een keuring bij een donorarts en worden de reguliere bloedtesten gedaan om definitief te bepalen of je donor mag worden.  Dit kan alleen als je aan de volgende voorwaarden voldoet:

• Je ferritinewaarde in het bloed moet eenmalig kleiner zijn geweest dan 100 microgram per liter. Daarna houden we de volgende bovengrens aan: 200 microgram/L voor vrouwen en400 microgram/L voor mannen).
• Je bent verder gezond en je voldoet aan de voorwaarden die ook voor andere donors gelden. Je kunt in  ons aanmeldformulier kijken welke voorwaarden dit zijn.

Vrouwen kunnen maximaal drie keer per jaar doneren en maximaal mannen vijf keer. Voor mannen moet er minimaal twee maanden tussen twee opeenvolgende donaties zitten en voor vrouwen minimaal vier maanden.

Neem contact op als je vragen hebt. 
Meer informatie voor zorgprofessionals

Hb staat voor hemoglobine. Dit is een eiwit in je rode bloedcellen dat zuurstof door je lichaam vervoert. IJzer is een onmisbaar onderdeel van hemoglobine. Zonder ijzer kan je bloed geen zuurstof binden. Voor elke donatie controleren we je Hb-waarde met een vingerprik. Zo weten we zeker dat je Hb hoog genoeg is om veilig te kunnen doneren en dat je na de afname geen klachten krijgt. Is je Hb onder de grenswaarde, dan wordt de donatie uitgesteld.

Na een donatie heeft je lichaam ijzer nodig om nieuwe rode bloedcellen aan te maken. Dit haal je uit je ijzerreserve: het ferritine. Ferritine is een eiwit dat ijzer opslaat. Om te voorkomen dat je een tekort aan ijzer krijgt, meten we bij je eerste keuringsafspraak het ferritinegehalte. Deze meting wordt regelmatig herhaald bij bloeddonors. Als je ferritinegehalte laag is, wordt de volgende donatie uitgesteld en roepen we je voortaan minder vaak per jaar op. 

Door je Hb en je ferritine te meten, beschermen we je gezondheid.  
 

Als je zwanger bent, mag je helaas geen bloed of plasma doneren. Dat mag pas 6 maanden na het einde van je zwangerschap. De maanden beginnen te tellen na je bevalling, miskraam of abortus.

Ja, je kunt bloed of plasma bij ons doneren als je ongesteld bent. Kijk wel even of je je fit genoeg voelt, anders is het fijner om te wachten tot je menstruatie voorbij is. 

Omdat je bloed verliest door je menstruatie, kan dit invloed hebben op de Hb-waarde, die we meten tijdens de donorkeuring. Als je tijdens (of kort na) een menstruatie langskomt voor donatie, kan het dus zo zijn dat de Hb-meting lager is dan je normaalgesproken gewend bent. Voor vrouwen moet het Hb 7.8 mmol/l zijn om bloed te mogen doneren, en 7.5 mmol/l om plasma te mogen doneren.