Ook Nederland zoekt meer plasma

Nieuws
Over Sanquin
Donorbeleid
Aangemaakt
Laatst bewerkt

We halen in Europa niet genoeg plasma op voor onze eigen patiënten. Ook in Nederland zijn we maar voor ongeveer 50% zelfvoorzienend. Wat is hier de rol van Sanquin, van de donor, en van de plasmageneesmiddelenfabrikant?

Wat gebeurt er in Nederland rondom plasma?

In plasma zitten eiwitten waar geneesmiddelen uit kunnen worden gemaakt. Ieder jaar groeit de vraag naar die plasmageneesmiddelen, en dus de vraag naar plasma als grondstof daarvan. Maar het inzamelen van plasma loopt achter op die vraag.

Sanquin is met Europese belangenbehartigers en associaties actief om een Europees antwoord op die vraag te organiseren (en we dragen bij aan de aanpak in lage- en middeninkomenslanden). Maar hoe zit het in Nederland zelf?

Organisatie van plasmageneesmiddelen in Nederland

Om die vraag te beantwoorden, is het goed om te weten dat in Nederland Sanquin Bloedvoorziening verantwoordelijk is voor de beschikbaarheid van plasmageneesmiddelen uit Nederlands plasma. Die kan Sanquin zelf niet produceren, daarom worden plasmadonaties voor het grootste deel verkocht aan een farmaceutisch bedrijf die het verwerkt tot plasmageneesmiddelen en deze beschikbaar maakt voor Nederlandse patiënten.

De Nederlandse markt voor plasmageneesmiddelen is open en toegankelijk voor internationale, commerciële farmaceuten. Deze plasmageneesmiddelen worden zodoende tegen marktconforme, commerciële prijzen verkocht.

Dankzij deze samenwerking ontvangt ongeveer de helft van de Nederlandse markt plasmageneesmiddelen dankzij donaties van Nederlandse donors. De wens is om dit aandeel te vergroten, om zo meer patiënten in Nederland te helpen.

Minder afhankelijk worden

De regelmatig terugkerende donor is een onmisbaar onderdeel in deze keten. In de coronajaren daalde de inzameling van plasma wereldwijd (PDF, 1,03 MB). Omdat tegelijkertijd wereldwijd de vraag stijgt, kan het zijn dat plasma en plasmageneesmiddelen minder over grenzen heen worden geleverd. Die afhankelijkheid wil Sanquin in Nederland verkleinen door zelf meer plasma in te zamelen.

Aanloop

Sanquin heeft wel een kleine voorsprong. Want al in de jaren vóór 2020, het jaar van de Europese uitbraak van Covid-19, werkten we aan het interesseren van meer donors in plasmadonaties, en maakten we plasma doneren makkelijker en aantrekkelijker.
Als we zien dat een donor geschikte aders en een bloedgroep heeft waar ziekenhuizen minder behoefte aan hebben, vragen we die donor om over te stappen van bloeddonatie naar plasmadonatie. In Utrecht werd speciaal een bloedbank geopend waar alleen plasma kan worden gedoneerd.

Andere locaties van de bloedbank werken aan uitbreiding van openingsuren om donors langer te kunnen ontvangen en vaker op tijden die donors goed uitkomt, zoals op zaterdag. Sanquin maakt meer ruimte voor laptops in het donorcafé, zodat een donor na de donatie ook nog even kan werken als dat nodig is. En tenslotte vragen we bij een donatie meteen om de volgende afspraak te plannen. Dat gaat tegenwoordig makkelijk digitaal. Dat helpt een geschikt moment in de agenda te vinden en ondersteunt regelmatige donatie.

Inhaalslag

Dat zijn een hoop maatregelen. Maar goed, Sanquin vraagt dan ook best wel wat van de plasmadonors. Dat realiseren we ons maar al te goed. Daarom blijven we investeren in een goede band met onze donors, en in het luisteren naar wat zij nodig hebben.

Zolang de eiwitten voor geneesmiddelen uit gedoneerd plasma komen en patiënten hierop rekenen om hun leven te verbeteren of zelfs te redden, blijft Sanquin hier aandacht voor vragen.

We zijn dankbaar voor de inzet en steun van onze donors om de patiënt van vandaag en morgen te helpen.

Plasma in de spotlights

In zes artikelen schetsen we het belang van plasma en de rol van Sanquin. Dit is het zesde en laatste artikel. Lees ook de eerdere stukken in deze serie:

Sanquin en het belang van plasma
De noodzaak van plasmageneesmiddelen
Plasmamedicijnen vaker ingezet
Plasmadonaties houden de vraag niet bij
Europese samenwerking voor plasma
Ook Nederland zoekt meer plasma