Sanquin Home Sanquin Home Sanquin
Home ● Over Sanquin ● Actueel ● Contact ● Werkenbijsanquin ● Sitemap ●
Bloed
 		●
Van bloed tot geneesmiddel
 		●
De rijkdom van bloed
Producenten van menselijk eiwit
Terug naar Biotechnologie van bloedeiwitten

Naast de bovengeschetste ontwikkeling, waarbij homozygote transgene muizen model kunnen staan voor een bepaalde ziekte bij de mens, worden op dit moment studies uitgevoerd met transgene dieren als 'producent' voor menselijke eiwitten. Zo wordt geprobeerd om met behulp van grotere transgene dieren (koe, schaap, varken) de synthese van stollingsfactor IX in de melk tot stand te brengen. Daarmee zou een onbeperkte productie van factor IX binnen bereik komen. Bovendien zouden hiermee de kosten van bereiding van deze via recombinant technologiebereide producten kunnen worden verlaagd. Recent zijn transgene varkens beschreven die factor VIII in hun melk produceren.

Show details for Transgene schapen in SchotlandTransgene schapen in Schotland

De wetenschappelijke aanpak hierbij is als volgt. Via micro-injectie wordt humaan factor IX cDNA in de kern van bevruchte eicellen van de bovengenoemde dieren gebracht. Dit DNA kan zich op een willekeurige plaats in het genoom van de eicellen vestigen (via niet-homologe recombinatie). De eicellen worden vervolgens geïmplanteerd in de baarmoeder, waarna selectie volgt op nakomelingen die in hun genoom een stabiele integratie vertonen van menselijk factor IX DNA. Om na te gaan of inderdaad een stabiele integratie heeft plaatsgevonden, kan wederom de PCR-techniek worden gebruikt. Bovendien – zeer belangrijk – moet de expressie van factor IX onder controle staan van elementen die ervoor zorgen dat het product via de melkklier wordt uitgescheiden. In het algemeen wordt dit laatste verwezenlijkt door het betreffende gen te koppelen aan speciaal geselecteerde, zogeheten transcriptiefactoren. Dit zijn regelelementen die op het proefdier-DNA voorafgaan aan de genen die coderen voor eiwitten die specifiek in de melkklier worden gesynthetiseerd, zoals het in ruime hoeveelheden in de melk voorkomende lactoglobuline.

Show details for "Stop biotechnologie bij dieren""Stop biotechnologie bij dieren"

Transgene varkens muizen, geiten en schapen zijn ontwikkeld voor de productie in de melk van alfa-1-antitrypsine, antitrombine III, proteïne C, fibrinogeen, factor VIII en factor IX en en voor sommige eiwitten lijkt het expressie-niveau hoog genoeg om rendabel te zijn. De eerste klinische studies zijn dan ook gaande, maar het is nog te vroeg om een uitspraak te doen over de resultaten.


Show details for Dolly, moeder van de eerste gekloonde schapenDolly, moeder van de eerste gekloonde schapen
Show details for "Eens mijn kloon, zal dit alles van jou zijn… ""Eens mijn kloon, zal dit alles van jou zijn… "

Recent is aangetoond dat het mogelijk is om op een efficiënte manier een grote hoeveelheid genetisch identieke (klonen) transgene dieren te verkrijgen. Onderzoekers van het Roslin Instituut in Schotland zijn er in geslaagd om het gedeelte van de cel waarin het genetisch materiaal aanwezig is, de kern, direct over te brengen naar een eicel waar de kern uitgehaald is. De resulterende eicellen bleken levensvatbaar en wanneer in kernen van genetisch gemodificeerde cellen wordt gebruikt resulteert dit uiteindlijk in de productie van transgene dieren met identieke genetische eigenschappen. De op deze wijze geproduceerde transgene schapen produceren aanzienlijke hoeveelheden factor IX in de melk . Het is dan ook te verwachten dat in de nabije toekomst genetisch identieke transgene dieren worden ontwikkeld voor de productie van een aantal andere therapeutische eiwitten, hetgeen van grote potentiële waarde kan zijn voor de humane gezondheidszorg.

Show details for Micro-injectie van embryonale stamcellenMicro-injectie van embryonale stamcellen


« terug