Terug naar overzicht

Koude oogsten uit drinkwater

Datum
3 november 2015

Koud drinkwater in een transportleiding is te gebruiken voor het koelen van ruimtes en productieprocessen.

In de winter is het Amsterdamse drinkwater lekker koud. Die koude is nuttig te gebruiken, bedachten de Amsterdamse drinkwaterleverancier Waternet en Sanquin, dat onder meer bloed levert aan ziekenhuizen. Zij willen een installatie bouwen die de kou uit het water oogst, zodat Sanquin er cleanrooms en farmaceutische productieprocessen mee kan koelen. Vandaag tekenen zij hiervoor een intentieverklaring.

Het Amsterdamse drinkwater komt uit de Waterleidingduinen, waar het zand voor een natuurlijke filtering zorgt. Na een nazuivering stroomt het drinkwater door leidingen naar Amsterdam. Vlak langs de vestiging van Sanquin in Amsterdam Nieuw-West loopt een transportleiding, diameter 700 mm en capaciteit 650 m3/uur (zie kaartje). ‘Bij het benutten van warmte of koude moeten vraag en aanbod vlak bij elkaar liggen’, zegt. ir. Jacqueline de Danschutter, programmamanager Innovatie bij Waternet.

In de zomer is het water in deze leiding te warm voor deze toepassing, maar in de winter gaat een omleiding open, die het water naar een warmtewisselaar leidt. Die haalt koude uit het drinkwater en voegt het toe aan de warmte-koude-opslag die Sanquin toch al heeft. Het drinkwater warmt in de warmtewisselaar hierbij enkele graden op. ‘We gaan vooralsnog niet hoger dan 15°C om de groei van bacteriën zeker uit te sluiten. En we houden de waterkwaliteit heel goed in de gaten. Misschien dat straks blijkt dat we het nog veilig iets verder kunnen opwarmen.’

Sanquin gaat dankzij het koude winterwater besparen op de kosten voor het koelen van cleanrooms en koelwater dat ze gebruiken bij het produceren van farmaceutische producten. Tegelijk stroomt bij consumenten in Amsterdam iets warmer water de leidingen in, waar ze dus minder energie in hoeven te stoppen voor gebruik in douche of verwarmingsketel. Onder de streep hoopt Waternet jaarlijks 20.000 GJ aan energie uit water te leveren aan Sanquin; vergelijkbaar met het jaarlijkse energieverbruik van 1.800 huishoudens. ‘We beginnen bij Sanquin met het koude water uit één leiding, maar er ligt nog zo’n grote jongen voor de deur, dus als het project succesvol is, kunnen we de capaciteit verdubbelen’, zegt De Danschutter.

In Nederland is het de eerste keer dat een drinkwaterbedrijf iets anders levert dan water – koude in dit geval. Het ontwerp van de warmte-koudeinstallatie is bijna klaar en de bouw zal eind 2016 van start gaan.

520x321-Waternet

Terug naar overzicht