Terug naar overzicht

Wat hebben de ABO bloedgroepen met onze darmbacteriën te maken?

Datum
6 augustus 2015

150x180-rode-bloedcellenWat hebben de ABO bloedgroepen met onze darmbacteriën te maken? Sanquins John Jongerius geeft antwoord op deze en andere bloedgroepvragen.

Hoeveel bloedgroepen zijn er?

Bij de mens zijn nu circa 350 bloedgroepen van de rode cel bekend. Dit zijn chemische structuren op de buitenkant van de cel. De bloedgroepen van het ABO-systeem zijn het bekendst en voor bloedtransfusies het belangrijkst.

Wat is de frequentie van de ABO bloedgroepen in Nederland?

O: 46,5%, A: 42%, B: 8,5%, AB: 3%

Waarom zijn de ABO bloedgroepen zo belangrijk?

Dat komt omdat we natuurlijke antistoffen (anti-A en/of anti-B) aanmaken tegen de bloedgroep die op onze rode bloedcellen ontbreekt. Dus een mens met de:

Een mens maakt geen antistoffen tegen zijn eigen ABO-bloedgroep aan, die is namelijk lichaamseigen voor het immuunsysteem. Daarbij zijn deze ABO antistoffen bovendien krachtig en gevaarlijk.

Waar komen die natuurlijke antistoffen vandaan?

Dat we natuurlijke antistoffen tegen de ABO-bloedgroepen hebben is de schuld van onze darmbacteriën. Die hebben structuren op hun celwand die precies lijken op die van de bloedgroepen A en B. Het menselijke afweersysteem beschouwt die bacterie-structuren als lichaamsvreemd, en begint vanaf drie maanden tot een half jaar na de geboorte de eerste antistoffen hiertegen aan te maken. Alleen voor de structuur die lijkt op de eigen bloedgroep wordt een uitzondering gemaakt, die staat al als lichaamseigen geboekt. Het is dus puur toeval dat deze anti-bacterie-antistoffen ook aan bloedgroep A en/of B kunnen binden. Deze anti A en/of B-antistoffen blijven vervolgens gedurende het verdere leven in het bloed aanwezig. Je maakt dus voortdurend deze antistoffen aan.

Waarom zijn ABO antistoffen bij een bloedtransfusie gevaarlijk?

Een patiënt met bijvoorbeeld de bloedgroep A heeft antistoffen tegen de bloedgroep B. Je krijgt dan een transfusiereactie als een patiënt met de bloedgroep A rode bloedcellen krijgt toegediend van een donor met de bloedgroep B. Deze reactie kan zeer ernstige gevolgen voor de patiënt hebben. Er moet in de ziekenhuizen dus altijd goed opgelet worden bij het selecteren van de juiste ABO-bloedgroep.

Gaat het altijd fout bij het toedienen van een afwijkende ABO-bloedgroep?

Nee zeker niet. Mensen met de bloedgroep O hebben geen A en B structuren op hun rode bloedcellen. Dus de rode bloedcellen van bloedgroep O-donors kunnen ook aan patiënten met de bloedgroep A, B of AB toegediend worden. De antistoffen van deze patiënten kunnen namelijk niet reageren met de O-bloedgroep. Donors met de bloedgroep O worden daarom ook wel als universele donor beschouwd. Patiënten met de bloedgroep AB worden als universele ontvanger beschouwd. Zij maken geen antistoffen tegen de bloedgroep A en B aan en kunnen daardoor bloed van alle donors ontvangen.

Terug naar overzicht